Veel mensen denken dat hun leven vooral wordt bepaald door de keuzes die ze maken. Maar wanneer je eerlijk kijkt naar hoe we beslissingen nemen, merk je vaak dat die keuzes worden beïnvloed door iets dat veel dieper ligt: de overtuigingen die we over onszelf zijn gaan geloven.
Overtuigingen vormen als het ware de bril waardoor we naar onszelf, naar anderen en naar de wereld kijken. En zolang die bril hetzelfde blijft, blijven ook veel van onze patronen hetzelfde.
Mijn eigen ervaring met overtuigingen
Tot het moment dat ik een training volgde over overtuigingen, was ik mij nauwelijks bewust van hoeveel invloed overtuigingen hebben op mijn gedrag, mijn gedachten en de keuzes die ik maakte. Nog minder bewust was ik van de emoties en sensaties in mijn lichaam die verbonden zijn met overtuigingen.
Want overtuigingen zijn niet alleen gedachten. Ze zijn vaak verbonden met ervaringen die zich in ons zenuwstelsel en ons impliciete geheugen hebben vastgezet. Impliciet geheugen betekent dat ons lichaam en ons systeem ervaringen kunnen opslaan zonder dat we daar altijd een duidelijke bewuste herinnering van hebben. Die ervaringen kunnen later alsnog invloed hebben op hoe we reageren, wat we voelen en welke keuzes we maken.
Het werd voor mij pas echt interessant toen ik leerde over kernovertuigingen. Dat zijn overtuigingen die op een veel diepere laag liggen en de emotionele lading onder andere overtuigingen in stand houden. Ze sturen ons gedrag vaak op een onbewust niveau aan.
Een kernovertuiging zit niet op het niveau van gedrag, maar op een existentieel niveau. Het gaat over hoe we onszelf diep van binnen zien en wat we geloven over onze plek in de wereld. Vaak zijn deze kernovertuigingen verbonden met onze diepste pijn. Juist daarom kunnen we er zo moeilijk bij. Ons systeem heeft manieren ontwikkeld om ons daarvoor te beschermen.
Maar wanneer je begint te kijken naar je overtuigingen, en vooral naar je kernovertuigingen, kan er letterlijk een wereld voor je open gaan. Je begint te zien waarom bepaalde patronen zich blijven herhalen, waarom je in sommige situaties steeds op dezelfde manier reageert en hoe diep overtuigingen invloed hebben op de manier waarop je naar jezelf en naar de wereld kijkt.
Wat zijn beperkende overtuigingen?
Beperkende overtuigingen zijn aannames die je ooit bent gaan geloven over jezelf, anderen of het leven. Bijvoorbeeld:
- Ik ben niet goed genoeg
- Ik moet hard werken om waardevol te zijn
- Ik mag geen fouten maken
- Mensen zijn niet te vertrouwen
- Het leven is moeilijk
Veel van deze overtuigingen ontstaan vroeg in ons leven. Door ervaringen, opvoeding of situaties waarin we een conclusie trekken over wie we zijn. Vaak gebeurt dit niet bewust. We proberen simpelweg betekenis te geven aan wat we meemaken. Wat ooit een manier was om ons aan te passen of te beschermen, kan later in het leven juist een beperking worden.
Waarom patronen zich blijven herhalen
Veel mensen proberen hun gedrag te veranderen. Ze zeggen: "Ik moet stoppen met uitstellen", "Ik moet meer zelfvertrouwen krijgen", "Ik moet zichtbaarder worden." Maar gedrag is vaak alleen de buitenste laag. Onder gedrag ligt meestal een overtuiging.
Iemand die moeite heeft met zichtbaar zijn kan bijvoorbeeld denken dat het gaat over zelfvertrouwen. Maar wanneer je dieper kijkt, kan daar een overtuiging onder liggen zoals: "Wat als mensen mij niet goed genoeg vinden?" En daaronder zit vaak een nog diepere laag: "Misschien ben ik eigenlijk ook niet goed genoeg." Zolang die overtuiging niet wordt gezien, blijft het patroon zich herhalen.
Bewustwording als begin
Beperkende overtuigingen doorbreken begint vaak niet met grote veranderingen, maar met bewustwording. Het moment waarop je begint te zien dat sommige gedachten over jezelf misschien geen feiten zijn, maar overtuigingen die ooit zijn ontstaan uit ervaringen in het verleden.
Wanneer je die overtuigingen leert herkennen, ontstaat er ruimte om ze te onderzoeken. Je kunt gaan ontdekken waar ze vandaan komen, welke invloed ze hebben op je gedrag en of ze nog wel kloppen met wie je vandaag bent. Dat proces vraagt tijd en aandacht. Maar juist door bewust stil te staan bij de overtuigingen die onder je gedrag liggen, kun je stap voor stap beginnen om patronen te doorbreken en nieuwe keuzes te maken.
De diepste laag van verandering
Wanneer je beperkende overtuigingen begint te herkennen, ontstaat er ruimte. Niet omdat je jezelf moet veranderen, maar omdat je begint te zien dat wat je ooit bent gaan geloven niet per se de waarheid is. Veel overtuigingen voelen absoluut waar. Maar vaak zijn het verhalen die ooit zijn ontstaan uit een ervaring. Wat ooit een beschermingsmechanisme was, hoeft vandaag niet langer je werkelijkheid te bepalen.
Inzicht is daarin een belangrijke eerste stap. Maar echte verandering ontstaat wanneer je die overtuigingen ook begint te onderzoeken en er anders mee leert omgaan. Wanneer je eenmaal begint te zien hoe overtuigingen je gedrag en keuzes beïnvloeden, ontstaat er ruimte voor nieuwe beweging.
Wat ooit een beschermingsmechanisme was, hoeft vandaag niet langer je werkelijkheid te bepalen.
Wil je hiermee aan de slag?
Omdat beperkende overtuigingen zo'n grote invloed hebben op hoe we leven, keuzes maken en onszelf laten zien, biedt Multidimensional Academy trajecten aan voor wie hier dieper in wil bewegen.